Christelijke Oranjevereniging IJzerlo

×

Fout

[showplus] Critical error: Image folder root/images/2015/monument specified in the administration back-end does not exist or is inaccessible.

[sigplus] Ernstige fout: Afbeeldingsmap moet een een relatief pad vanaf de basis map van de afbeeldingen zijn.

Op 25 juni kort voor middernacht steeg op de Engelse luchtmacht basis Chedburgh een Short Stirling bommenwerper BK767 op, om samen met 473 andere bommenwerpers een aanval te doen op het industriegebied van Gelsenkirchen.

 Stirling

Op 26 juni om tien over één vliegt de bommenwerper boven de Achterhoek. Vanaf Venlo is de Duitse nachtjagerpiloot Ludwig Meister met zijn Messerschmitt 110 samen met zijn boordmarconist opgestegen om de Engelse vliegtuigen te onderscheppen. Boven Aalten krijgt hij het op 4 kilometer hoogte vliegende Britse vliegtuig in zicht, en hij vuurt een aantal 2 cm granaten af die doel treffen. Mede doordat alle bommen nog aan boord zijn, vliegt de Stirling onmiddellijk in brand. Een gedeelte van de bemanning kan het vliegtuig nog verlaten voordat het in IJzerlo neerstort tussen de boerderijen van de familie Van Lochem en Ter Horst.

Twee van de bemanningsleden overleefden de crash, maar werden door de bezetters gevangen genomen. De lichamen van de 5 overleden bemanningsleden zijn naar Aalten overgebracht, alwaar ze op dinsdag 29 juni begraafplaats Berkenhove ter aarde werden besteld. 

Het kort na de oorlog uitgebrachte boek: "Aalten in bezettingstijd" vermeld hierover het volgende:

26 Juni: Van 1 tot half 3 's nachts luchtalarm. Bij G.J. van Lochem in IJzerlo valt een Britsch vliegtuig brandend neer. Van de 7 inzittenden vond men 5 piloten dood in de buurt van het toestel. De beide overlevenden liepen helaas den verkeerden kant op. Bij Hempden werden ze ingerekend.
Dinsdag 29 Juni vond op de begraafplaats "Berkenhove" een korte plechtigheid plaats. De vijf omgekomen vliegers werden met militaire eer begraven. Ter vermijding van demonstraties was de omgeving van het kerkhof afgezet. Slechts enkele genoodigden waren, behalve eenige Duitsche officieren, aanwezig. Ds. J.D. Stegeman bad het "Onze Vader," terwijl een officier van de Wehrmacht eeen korte toespraak hield. Den Zondag daarop trokkken honderden Aaltenaren naar "Berkenhove." Ondergrondsche strijders hadden hun gevallen vrienden geëerd door een groote krans met enorme linten op het middelste graf te leggen. Later op den dag werden op hooger last de linten verwijderd alsmede de aangebrachte woorden "Gebroken vleugels, onsterfelijke roem".

Van de krans is de onderstaande foto bewaard gebleven:  

 Krans

Ter nagedachtenis aan deze gebeurtenis is er in 2003 in IJzerlo aan de Huisstededijk het monument "Vliegen voor de vrede" geplaatst. Sindsdien herdenkt IJzerlo ieder jaar op 26 juni het neerstorten van deze Britse bommenwerper. Daar waar nu het monument is, werd het eerste lichaam, dat van William Thompson, gevonden. De woordden van de krans leven voort in de tekst op het monument:

   “VLIEGEN VOOR DE VREDE”   
 
   Monument ter nagedachtenis aan de vliegers 
 van de op 26 juni 1943 neergestorte Engelse 
 Stiring-bommenwerper BK767. 
 
 
   Hierbij kwamen 5 bemanningsleden om het leven.   
 
   Omgekomen zijn:   
            F/O.  B.H. Church  21 jaar  
     Sgt.  Sgt. W.Th. Davis  21 jaar  
     Sgt.  Sgt. F. Mills   20 jaar  
     Sgt.  W.H. Thompson  21 jaar  
     F/O.  J.F. Tritton  28 jaar  
 
   Overleefd hebben, maar gevangengenomen zijn:   
     F/O. K.A. Nielson    
     Sgt. E.G. Taylor    
 
   In de oorlog werden zij geëerd met een krans met 
 daarop de woorden: 
 
 
   “GEBROKEN VLEUGELS, ONSTERFELIJKE ROEM”   

Met dank aan vele uren onderzoek van Peter Rhebergen is er inmiddels iets meer bekend over de bemanningsleden en hebben we ook foto's van aantal van hen:

 Rang:   Voorletters:   Naam:   Leeftijd:   Functie:   
 F/O.   B.H.   Bernard Church   21 jaar   Captain   Church
 Sgt.   W.Th.   William Davis   21 jaar   Rugkoepelschutter   Davis
 Sgt.   F.   Frederick Mills   20 jaar   Staartschutter   Mills
 Sgt.   W.H.   William Thompson   21 jaar   Boordwerktuigkundige   
 F/O.   J.F.   John Tritton   28 jaar   Bommenrichter   Tritton
 F/O.   K.A.   Keith Nielson   - - -   Radiotelegrafist   Nielson
 Sgt.   E.G.   Edwin Taylor   - - -   Navigator   Taylor

Het gedenkteken 'Vliegen voor de vrede' is gemaakt door Wim Westerveld en staat in een perk aan de Huisstededijk, zo dicht mogelijk bij de bewuste plaats in de akker.

IMGP0635

Op een tekstbordje geeft de maker uitleg:

"VLIEGEN VOOR DE VREDE"

De titel: vliegen voor de vrede, voor het herinneringsmonument is
gekozen om een zo breed mogelijke uitleg hieraan te kunnen geven.
De keuze van de duif die over gaat in vlammen bergt meerdere
betekenissen in zich.
Als eerste geeft de duif natuurlijk het verlangen naar vrede weer.
De overgang van de duif naar de vlammen geeft voor het herinnerings-
monument de neergestorte bommenwerper weer.
Een volgende betekenis is de verwijzing naar het vuur dat het vlieg-
tuig zelf aan bommenlast meebrengt en ons te denken moet geven.
De vlammen verwijzen ook naar de geestdrift waarmee de
bemanning van het vliegtuig zijn werk doet.
Dat er geen duidelijke plaatsbepaling op de aardbol aangegeven is,
wil zeggen dat vliegen voor de vrede niet gebonden is aan tijd of
plaats, maar nog steeds actueel is. Hierdoor kan het monument
ook voor ons een waarschuwing zijn.
Misschien zet het geheel ons aan het denken over de oorlog en
vrede en maakt het ons bewust van de grote mate van vrijheid
waarin wij hier leven.
Laten we zuinig zijn op deze vrijheid en onze medemens ook die
vrijheid gunnen.
Misschein ziet u nog meer in het geheel, voeg het in gedachten toe aan
dit verhaal en gebruik het.

W.W.   

DSCN0655klein

COV IJzerlo en Daltonschool ’t Warmelinck herdenken

Op maandag 26 juni om 19.00 uur vindt de jaarlijkse herdenking plaats bij het monument aan de Huisstededijk. Tijdens deze herdenking staan we stil bij het neerstorten van een Engelse Stirling bommenwerper op 26 juni 1943. Het vliegtuig stortte om 1.23 uur neer tussen de boerderijen van de fam. ter Horst aan de Veldweg en de fam. van Lochem aan de Huisstededijk. Vijf van de zeven bemanningsleden kwamen om.

Leerlingen van ’t Warmelinck hebben het monument in 2015 geadopteerd en ze spelen een rol bij de herdenking. Samen met de Christelijke Oranjevereniging IJzerlo wordt de herdenking voorbereid.

Het is belangrijk dat kinderen leren over de lokale geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog en de traditie van het herdenken. Tijdens de herdenking zullen de kinderen van de basisschool een bloemstuk leggen. Ook zullen zij dit jaar een zelfgeschreven gedicht voordragen. Op deze manier zijn de leerlingen van ’t Warmelinck betrokken bij de voorbereiding van de herdenking.

Alle belangstellenden zijn welkom om de herdenking, die plaats vindt bij het bruggetje over de Keizersbeek aan de Huisstededijk, bij te wonen.

DSCN0663klein

 

Op 26 juni heeft de herdenking bij het monument aan de Huisstededijk plaatsgevonden. Medewerking werd verleend door basisschool 't Warmelinck. zangvereniging Vriendschap en de gemeente Aalten in de persoon van burgemeester Berghoef. Zoals elk jaar mochten we ook nu de zussen Taylor verwelkomen die uit Engeland waren overgekomen, getooid met de miniaturen van het symbool van het monument die zij vorig jaar namens Wim Westerveld overhandigd kregen.

Hieronder de foto's gemaakt door Joost van de Nadort.

 

Op vrijdag 26 juni 2015 vond de jaarlijkse herdenking bij het monument aan de Huisstededijk plaats. Het monument is nu geadopteerd door basisschool 't Warmelinck en opgenomen in de database van oorlogsmonumenten. Medewerking werd verleend door leerlingen en leerkrachten van 't Warmelinck, muziekvereniging Crescendo en Ankh Gussinklo. De gemeente was vertegenwoordigd in de personen van mevr. Oonk en burgemeester Berghoef en legden een krans. Zoals steeds de laatste jaren waren ook de dames Taylor uit Engeland aanwezig bij de herdenking. Zij werden aan het eind van de ceremonie verrast met twee miniaturen van het monument die ook gemaakt zijn door Wim Westerveld en overhandigd door burgemeester Berghoef.

Hieronder het gedicht dat geschreven is door Ankh Gussinklo en voordroeg samen met twee leerlingen van 't Warmelinck.

 

                      VRIJHEID GEEF JE DOOR..!

 

Oudere: Wat is er over oorlog al niet veel gezegd

               of misschien al met al wel meer haast nog gezwegen

               opgekropt, van armoe eind'lijk opgeschreven;

               zeventig jaren vrede… en toch nog in gevecht.

 

Kind:      Ik ken vechten alleen maar van de televisie

               van 't schoolplein, of spelletjes op internet.

               'vet' filmpje kijken vanuit je warme bed.

               … en via 'Voetbal' ken 'k een term als “éérste divisie.”

 

Oudere:  Oo.., niet dat ik zo heel veel van de oorlog weet;

               ben pas een jaar of twee erna geboren,

               dus wat ik ervan weet heb ik van horen

               zeggen, en dat zegt niets over 'verborgen oorlogsleed'.

 

Kind:      Soms hebben oude mensen spannende verhalen

               of – érger - rotte kampherinneringen.

               Misschien zoiets als nu de vluchtelingen?

               Kind'ren en ouders, die huilen op't journaal?

 

Oudere: Hier staan we samen om een wereldbol; erop een stalen vogel,

               zijn vleugels lijken wel in vlammen op te gaan.

               Tóch ís't een vredesduif... als tegenhanger van een kogel

               en bommen en granaten… een beeld om eventjes bij stil te staan.

 

Kind:     Wij hoorden in de klas van zeven buitenlandse jongens

              ze vlogen in hun vliegtuig écht niet voor de sport.

              Voor ónze vrijheid zijn zíj neergestort:

              Vijf van hen zijn vergeefs eruit gesprongen...  

 

Oudere: Gelukkig is die oorlog nu allang voorbij

              maar niet voorbij zijn al die indrukwekkende verhalen

              en het is góed ze steeds weer te herhalen;

              dan wéét je weer: Wij zijn niet vanzelfsprékend hier zo vrij.

 

Kind:     Geboren in een nieuwe eeuw, 'gáán wij er voor:

              een plek om 'te onthouden'  én te 'ónderhouden'

              gebaar naar mensen die voor onze vrijheid rouwden,

              een monument voor Vrede, want: “Vrijheid geef je dóór!!!”

 

              Ankh

              IJzerlo juni 2015 

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Hieronder de reactie van de dames Taylor op de herdenking.

Dear Hans 

Thank you so much for organising the beautiful ceremony at Ijzerlo on June 26th. 

Rita and I were very moved by the occasion and by how respectful the children were. We thought it was lovely that everyone bought a flower form their garden to the monument. 

We were also very moved by the  lovely replicas of the monument that Wim made for Rita and for me . We will treasure them always. It was such a lovely surprise and honour to be presented with them during our visit to the ceremony. 

We also appreciated the beautiful poem that Ankh Gussinklo wrote for the ceremony. Ankh and the children read it so beautifully!  It captures the sadness and sacrifices of war and is a wonderful message for freedom and peace for the future. Jan Eenink has kindly sent me an excellent translation of the poem. 

Our dear father would be very pleased that we still visit Ijzerlo and that we keep our friendships there with you. It meant so much to him that his friends are remembered with love and respect. We feel  very welcome at Ijzelo and it is a very special place for us. 

We will be coming back! 

Thank you  very much again for  remembering  our dear Father’s friends, they believed in freedom and would be proud that they are remembered by the monument and the people of  Ijzerlo. 

Our very best wishes 

Colette and Rita xx

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

 

Foto's herdenking 2015

[showplus] Critical error: Image folder root/images/2015/monument specified in the administration back-end does not exist or is inaccessible.

 

 

Voor alle foto's ga naar:     Foto's herdenking 2015

*-*-*-*-*-*-*-*-*-*-*

[sigplus] Ernstige fout: Afbeeldingsmap moet een een relatief pad vanaf de basis map van de afbeeldingen zijn.

IJzerlo in vogelvlucht 

Via de onderstaande link kunt u beelden zien die gemaakt zijn vanuit de B25 Mitchell die meegewerkt heeft aan de herdenking bij het monument op 26 juni 2013. Peter Rhebergen heeft de beelden ontvangen van de Koninklijke Luchtmacht en ter beschikking gesteld aan de Oranjevereniging. 

   http://youtu.be/bvlPvNR-SwQ 

Klik op de foto om te vergroten:  

{gallery}B25{/gallery}

26 juni 2003

Navigator Edwin Taylor (1922) weet het allemaal nog too well. In 1943 stortte hij boven IJzerlo neer. Als door een wonder bleef hij ongedeerd. Geen schrammetje. Maar vijf kameraden sneuvelden. Edwin Taylor bekijkt samen met zijn dochter een restant van een bommenwerper. Emoties maken zich van Taylor meester bij de onthulling in IJzerlo van het gedenkteken voor de vliegtuigcrash. "Ik ben zo emotioneel dat ik mijn gevoelens niet onder woorden kan brengen." 

Met zachte stem noemt hij de bijeenkomst wonderfull en het monument van Wim Westerveld heeft zijn bewondering. Het is hem een grote eer het te mogen onthullen. 

monument onthulling

Het was die morgen druk bij de brug over de Keizersbeek aan de Huisstededijk in IJzerlo. Enkele honderden belangstellenden en genodigden maakten de indrukwekkende plechtigheid mee.

 

 

Centraal stond de bejaarde Engelsman Edwin Taylor, de enige toen nog levende inzittende van de Stirling bommenwerper, die hier op 26 juni 1943 neerstortte . Vijf vliegeniers kwamen om, twee overleefden als door een wonder. Taylor: "De crash zelf herinner ik me al te goed, als de dag van gisteren. Maar het was 's nachts om 1.43 uur, pikdonker, dus van de omgeving ken ik niks meer. We zijn snel in veiligheid gebracht." 

De geallieerde vliegeniers Edwin Taylor en Keith Nielson zijn op 26 juni 1943, na hun vliegtuigcrash in IJzerlo, direct krijgsgevangen genomen door de Duitsers. Het verzet kreeg niet de kans hen in veiligheid te brengen.

Treffend vind Taylor dat op de akker, waar toen volgens zijn herinnering de potatoes her en der uit de grond waren geslagen, ook nu weer aardappelen welig groeien.

Zijn geallieerde Stirling was op weg naar Duitsland, toen deze werd beschoten vanuit een Duitse Messerschmidt nachtjager. Volgens crashonderzoekers Peter en Wim Rhebergen heeft het Duitse vliegtuig bij de nachtelijke aanval ook schade opgelopen en kon deze maar ternauwernood in Duitsland landen. Mogelijk heeft de boordschutter van de Stirling het Duitse toestel geraakt. Dat is nooit helemaal duidelijk geworden.

Taylor bekeek nauwkeurig de schamele restanten die op de akker nog zijn gevonden, jaren nadat het wrak was verwijderd. Hij probeerde vergeefs de verschroeide delen in zijn geheugen ergens te plaatsen.

Het gedenkteken 'Vliegen voor de vrede' van Wim Westerveld staat in een perk aan de Huisstededijk, zo dicht mogelijk bij de bewuste plaats in de akker. Op een tekstbordje geeft de maker uitleg. Uit een witte stenen bol komt een metalen figuur te voorschijn, waarin zowel een vliegende duif als een vlam kan worden gezien. De bol stelt de aarde voor, maar een plaatsbepaling is achterwege gelaten. Om uit te drukken dat bedreiging van de vrede en vrijheid een wereldwijde zorg voor iedereen is, ongeacht land of ras.

Westerveld: "Ik aarzelde wel toen de Oranjevereniging me vroeg een kunstwerk te maken. Maar toen ik merkte dat ik geheel mijn eigen ideeën kon uitleven ben ik er enthousiast aan begonnen."

Namens de ambassade en de strijdkrachten van het Verenigd Koninkrijk legde een geuniformeerde vliegenier een bloedrode bloemenkrans.

 

Lees meer: Onthulling monument